Altın ve gümüş fiyatlarındaki düşüşün arkasındaki etkenler

Ekonomist Candaş Atalay, güçlenen dolar, yükselen petrol fiyatları ve yüksek tahvil getirilerinin kıymetli metalleri baskıladığını belirtti. Merkez bankalarının altın alımlarındaki düşüş eğiliminin de kalıcı toparlanmayı zorlaştırabileceğine dikkat çekti.

Altın ve gümüş fiyatları; ABD dolarının güçlenmesi, petrol fiyatlarındaki yükseliş ve ABD tahvil getirilerinin yüksek seviyelerde kalmasıyla geriledi. Ekonomist Candaş Atalay, kurumsal yatırım talebi güçlü seyrini korusa da merkez bankalarının altın alımlarındaki aşağı yönlü eğilimin fiyatların kalıcı biçimde toparlanmasını güçleştirebileceğini söyledi.


Atalay, ABD ile İran arasındaki gerilimin ve Hürmüz Boğazı'na ilişkin belirsizliklerin güvenli liman talebini desteklediğini belirtti. Buna karşın ABD Merkez Bankası'nın (Fed) aralık ayında yeniden faiz artırabileceği beklentisinin kıymetli metaller üzerinde baskı oluşturduğunu ifade etti. Uzun vadeli tahvil getirilerinin yüksek seyretmesi, kamu borçlanma ihtiyacındaki artış, enflasyon riski ve ABD'nin mali sürdürülebilirliğine yönelik endişeler de yatırımcıların daha yüksek getiri talep etmesine yol açıyor.


Faiz getirisi bulunmayan altın açısından mevcut koşulların kısa vadede olumsuz bir görünüm yarattığını kaydeden Atalay, altının yükseliş ivmesini yeniden kazanabilmesi için 4.000 dolar civarındaki önemli destek bölgesini tekrar test etme olasılığının arttığını düşündüğünü aktardı. Kısa vadeli satış baskısına rağmen kurumsal yatırımcıların altına yönelik talebinin güçlü kaldığını da vurguladı.


Küresel altın ETF'lerine eylül ayında yaklaşık 10 milyar dolarlık para girişi oldu. Böylece toplam altın varlıkları 4 bin 256 tonla rekor seviyeye çıktı. Merkez bankalarının yıl genelindeki altın alımlarının yaklaşık 720 tona ulaşacağı öngörülürken, beklentiler doğrultusunda talebin yaklaşık 700 ton civarında oluşacağı da belirtiliyor.


Merkez bankalarının 2022, 2023 ve 2024 yıllarındaki altın alımları 1.000 tonun üzerinde gerçekleşmişti. Geçtiğimiz yıl alımlar 850 ton seviyelerinde bulunurken, bu yıl için yaklaşık 700 ton civarındaki beklenti geçmiş ortalamaya göre hâlâ çok yüksek. Ancak alımların aşağı yönlü seyretmesi, altın fiyatlarında kalıcı bir toparlanma sağlanıp sağlanamayacağı konusunda soru işareti yaratıyor. Atalay'a göre asıl belirleyici unsur, altının mevcut seviyelerden yükselmesi kadar bu hareketin ekonomik ve finansal koşullar içinde sürdürülebilir bir yükseliş trendine dönüşüp dönüşemeyeceği. Mevcut ortamda rüzgârın altın için tersten estiğini söyledi.


İç piyasada Yatırımım Trader verileri, fiziki altın yatırımları arasındaki işçilik maliyetlerinin farklılaştığını gösteriyor. Bir gram saf altın başına işçilik maliyeti gram altında 20 TL, ata lirada 70 TL, çeyrek altında 110 TL ve 22 ayar Ajda bilezikte 115 TL olarak hesaplanıyor. Türkiye'deki gram altın fiyatlarının ise uluslararası piyasalardaki fiyatların yaklaşık 11 TL üzerinde olduğu belirtiliyor.


Son bir haftanın verileriyle yapılan risk analizinde bir günlük olası kayıp riski gümüşte yüzde 3,43, platinde yüzde 2,65, paladyumda yüzde 2,51 ve altında yüzde 1,64 olarak belirlendi. İncelenen dört metal arasında en düşük kayıp riski altında, en yüksek risk ise gümüşte hesaplandı. Aynı dönemde günlük ortalama getiriler temel alındığında, alınan her bir birim risk karşılığında platin daha avantajlı bir görünüm sundu. Analiz, yüksek getiri potansiyelinin her zaman daha yüksek risk anlamına gelmediğini ortaya koydu.


Altın fiyatlarını baskılayan başlıca yedi unsur şöyle sıralanıyor: ABD dolarının değer kazanması, altının yatırımcılar açısından cazibesini azaltabiliyor. Petrol fiyatlarının yükselmesi enflasyon endişelerini ve faiz beklentilerini etkileyerek altını baskılayabiliyor. ABD tahvil getirilerinin yüksek kalması yatırımcıları faiz getirisi sunan araçlara yöneltiyor. Fed'in aralıkta faiz artırabileceği beklentisi, faiz getirisi olmayan altın için olumsuz bir etken oluşturuyor.


Kamu borçlanma ihtiyacının artması uzun vadeli tahvil getirilerinin yüksek kalmasına katkı sağlıyor. Enflasyon riski, faizlerin yüksek tutulabileceği beklentisini güçlendirerek altın üzerinde baskı yaratabiliyor. Son olarak merkez bankalarının altın alımlarındaki düşüş eğilimi, geçmiş yıllara kıyasla talebin azalması nedeniyle fiyatların kalıcı toparlanmasını zorlaştırabilecek faktörler arasında yer alıyor.


Kaynak: Haber Merkezi